
Ortodonti tedavisi; dişlerin ideal dizilimini sağlamak, çeneler arasındaki kapanış uyumsuzluklarını düzeltmek ve hem fonksiyonel hem de estetik bir gülümseme oluşturmak amacıyla uygulanan diş hekimliği alanıdır.
Çapraşık, dönmüş, aralıklı, gömülü ya da olması gerekenden farklı konumda sürmüş dişler ile alt ve üst çenenin birbiriyle uyumsuz ilişkisi ortodontinin temel ilgi alanını oluşturur. Bu tür bozukluklar yalnızca estetik sorunlara değil, çiğneme fonksiyonunda yetersizlik, konuşma problemleri ve dişlerde erken aşınma gibi sonuçlara da yol açabilir.
Ortodontik değerlendirme, ayrıntılı bir klinik muayene ile birlikte panoramik ve sefalometrik radyografiler, ağız içi ölçüler ve dijital analizleri kapsar. Ortodontist bu veriler ışığında hastaya özel bir tedavi planı oluşturur. Tedavi sürecinde sabit veya hareketli apareyler, şeffaf plaklar ya da fonksiyonel ortopedik aygıtlar kullanılabilir. Amaç yalnızca dişleri düzeltmek değil, aynı zamanda çene-diş ilişkisini uzun vadede stabil olacak şekilde yeniden düzenlemektir.
Bazı vakalarda ortodontik tedavi tek başına yeterli olmayabilir. İleri çene bozukluklarında ağız, çene ve yüz cerrahisi uzmanı ile birlikte multidisipliner bir yaklaşım gerekebilir.
Ayrıca dişlerin ideal sıralanması sağlandıktan sonra estetik konturun tamamlanması için restoratif işlemler veya minör şekillendirme uygulamaları planlanabilir. Bu bütüncül yaklaşım, hem fonksiyonel hem de estetik açıdan kalıcı ve dengeli sonuçlar elde edilmesini sağlar.
Basit bir şekilde ortodonti tedavi hareketli veya sabit olarak 2’ye ayrılabilir. Sabit tedavi içerisinde uzun yıllardır kullanılan braketleri dayabilmekteyiz. Bunlar dışarıdan takılan metal braketler, seramik braketler ve içeriden takılan lingual braketler olarak sıralanabilir.
Hareketli tedavi ise küçük yaşlarda takılan ve aparat olarak adlandırılan parçalarla olabildiği gibi günümüzde hızla popülerlik kazanan şeffaf plaklarla da yapılabilir.
Ortodonti tedavisi yöntemleri şunlardır;
Ortodontik tedavi aslında riskli bir işlem olmamasına rağmen vücudunuza yapılacak herhangi bir girişim küçük riskler içermektedir. Tedaviye başlamadan bunları bilmeniz sizin için iyi olacaktır.
Ortodonti tedavi genel hatlarıyla sabit ve hareketli olarak 2’ye ayrılabilir.
Hareketli ortodonti tedavisi fiyatı yaklaşık 10.000-20.000 TL, ortodonti tel tedavisi 50.000-100.000 TL, şeffaf plak tedavileri 50.000-100.000 TL arasında değişmektedir.
Ortodonti tedavi fiyatları seçilen yönteme (Hareketli tedavi, Tel tedavisi, Şeffaf Plaklar) ve tedavinin zorluğuna göre değişmektedir. Fiyatlandırma tedavi süresi ve tedavinin şiddetine göre çok değişken olduğu için bir ortodontist muayenesinde yarar vardır.
Ortodonti tedavisi, diş ve çene gelişiminin izlenebildiği erken çocukluk döneminde başlayabilir. İlk ortodontik değerlendirme genellikle 6–7 yaş civarında önerilir. Bu dönemde tüm tedaviye başlanması şart değildir; ancak çene darlığı, çapraz kapanış veya ciddi iskeletsel problemler erken müdahale gerektirebilir. Erken yaşta yapılan yönlendirici tedaviler, ileride daha kapsamlı işlemlerin önüne geçebilir.
Ortodonti tedavisi için üst yaş sınırı yoktur. Diş eti ve kemik sağlığı uygun olduğu sürece, erişkin ve ileri yaşlarda da başarılı sonuçlar elde edilebilir. Çocukluk ve ergenlik döneminde tedaviler genellikle daha kısa sürede tamamlanırken, erişkinlerde kemik yapısının olgunlaşmış olması nedeniyle süreç daha uzun sürebilir. Ancak modern ortodontik teknikler sayesinde her yaşta estetik ve fonksiyonel iyileşme mümkündür.
Devlet tarafından karşılanan ortodonti tedavileri belirli şartlara bağlıdır. Genellikle çocuk ve ergenlerde, ciddi çene-yüz bozuklukları veya fonksiyonel problemler varlığında kamu sağlık kuruluşları kapsamında tedavi desteği sağlanabilir. Estetik amaçlı ortodontik uygulamalar ise çoğunlukla devlet kapsamı dışında kalır. Uygunluk kriterleri, yaş ve tanı detaylarına göre değişebileceğinden resmi sağlık kurumlarından değerlendirme alınması gerekir.
Gözden kaçtığı durumda çapraz kapanışlar çenenin yanlış hizalanmasına sebep olarak laterognati denilen çenenin bir tarafa doğru asimetrik büyümesine sebep olabilir. Ön dişlerde olan çapraz kapanış diş minelerinin erken aşınmasını ve uzun vadede canlılığını kaybetmesine sebep olabilir.
Özenli bir bakımla ortodonti tedavi sırasında dişlerinize ve dişetlerinize kalıcı bir zarar gelmeyecektir. İyi fırçalanmadığı takdirde 1 ay gibi kısa bir sürede dişlerin üzerinde beyaz lekeler adı verilen çürük başlangıçları oluşabilir. Fırçalama ve arayüz fırçasıyla yapacağınız bakımla ilgili gerekli bilgiyi diş hekiminiz size verecektir.
Çocuklara kıyasla bakıldığında ortodontik tedavi daha uzun sürebilir. Erişkin dişleri çocuklara göre daha sıkı bir kemikle çevrilidirler ve istenen pozisyona hareket ettirilmesi için daha uzun zaman ve kuvvet gerekmektedir.
Büyümemiz yaklaşık 18-20 yaşlarında sona erse de gelişim ömür boyunca devam etmektedir ve dişlerimiz de değişen yapıya adapte olarak hareket etmeye devam etmektedir. Ortodontik tedavi sonrası ilk 6 ay en riskli dönem olsa da hayat boyu pekiştirme dişlerinizin bozulmaması için tavsiye edilmektedir.
Ortodonti tedavisinin süresi, bozukluğun çeşidi ve şiddetine bağlıdır. Alt çene öndeliği veya üst çene geriliği tedavilerinde erken yaşta tedaviye başlanıp uzun süre ortodontistin takibi devam etmektedir. Alt çenenin geriliği tedavilerine ise ergenliğe yakın zamanda başlanmakta daha sonra 2. Faz tedaviye geçilmektedir.
Basit çapraşıklık vakalarında 6 ay yeterliyken, diş çekimi gerektiren vakalarda ise tedavinin süresi bir yıldan uzun sürmektedir. Bozukluğunuzun çeşidi ve tedavi planlamasıyla ilgili ortodontistinizden bilgi alabilirsiniz.

